📖 Μια εκπληκτική «πρόβλεψη»
Στο βιβλίο του Ταξίδια του Γκιούλιβερ (1726), ο Jonathan Swift περιγράφει δύο φανταστικά φεγγάρια του Άρη: οι αστρονόμοι της Λαπούτα είχαν ανακαλύψει δύο μικρούς δορυφόρους, με τον εσωτερικό να απέχει από το κέντρο του Άρη ακριβώς 3 διαμέτρους του πλανήτη, και τον εξωτερικό 5 διαμέτρους — περιστρεφόμενους σε 10 και 21,5 ώρες αντίστοιχα, με τα τετράγωνα των περιόδων τους να ακολουθούν την ίδια αναλογία με τους κύβους των αποστάσεών τους (σύμφωνα με τον τρίτο νόμο του Kepler).
Ενάμιση αιώνα αργότερα, το 1877, ο αστρονόμος Asaph Hall ανακάλυψε πράγματι τα δύο φεγγάρια του Άρη: ο Φόβος απέχει περίπου 1,4 διαμέτρους από το κέντρο του Άρη και περιστρέφεται σε 7,7 ώρες, ενώ ο Δείμος απέχει περίπου 3,5 διαμέτρους και περιστρέφεται σε 30,3 ώρες. Ο Voltaire είχε κάνει παρόμοια εικασία στο μυθιστόρημά του Micromégas (1752).
🎯 Τυχαία σύμπτωση, όχι προφητεία
Η πιο πιθανή εξήγηση δεν έχει καμία σχέση με υπερφυσική διόραση: το 1726, χάρη στον Γαλιλαίο, ήταν ήδη γνωστό ότι ο Δίας είχε τέσσερα φεγγάρια. Ο ίδιος ο Kepler, βασισμένος στην πεποίθησή του για «κοσμικές αναλογίες» ανάμεσα στους πλανήτες, είχε υποθέσει νωρίτερα ότι ο Άρης —ανάμεσα στη Γη με ένα φεγγάρι και τον Δία με τέσσερα— θα έπρεπε λογικά να έχει δύο. Τόσο ο Swift όσο και ο Voltaire, γνωστοί σατιρικοί συγγραφείς, πιθανότατα υιοθέτησαν απλώς αυτή τη δημοφιλή εικασία της εποχής τους — «σωστή απάντηση, για λάθος λόγο».
🪐 Τρεις κρατήρες, ένας φόρος τιμής
Προς τιμήν αυτής της αξιοσημείωτης σύμπτωσης, δύο κρατήρες στον Δείμο ονομάστηκαν Swift και Voltaire. Υπάρχει μάλιστα και ένας τρίτος, λιγότερο γνωστός φόρος τιμής: το 2006, η Διεθνής Αστρονομική Ένωση ονόμασε έναν κρατήρα στον Φόβο «Limtoc», προς τιμήν ενός χαρακτήρα από τα ίδια τα Ταξίδια του Γκιούλιβερ.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου