Το 1885 ο William Carpenter δημοσίευσε στη Βαλτιμόρη ένα μικρό φυλλάδιο με τον εντυπωσιακό τίτλο One Hundred Proofs that the Earth Is Not a Globe. Πράγματι, περιείχε εκατό υποτιθέμενες «αποδείξεις» ότι η Γη είναι επίπεδη. Το έργο σώζεται σήμερα ψηφιοποιημένο στη Library of Congress.
Τα επιχειρήματά του παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον, όχι για την επιστημονική τους αξία, αλλά επειδή θυμίζουν εντυπωσιακά επιχειρήματα που εξακολουθούν να εμφανίζονται περισσότερο από έναν αιώνα αργότερα.
Το κοινό λάθος πίσω από πολλά από αυτά είναι ότι αντιμετωπίζουν την κίνηση σαν να μην τη μοιράζονται η ατμόσφαιρα, τα αντικείμενα και ο παρατηρητής. Όταν πηδάμε, για παράδειγμα, δεν χάνουμε ξαφνικά την οριζόντια ταχύτητα που είχαμε μαζί με τη Γη — όπως ακριβώς ένας επιβάτης που πηδά μέσα σε ένα ομαλά κινούμενο τρένο δεν εκτοξεύεται προς το πίσω μέρος του βαγονιού.
Χρόνια αργότερα, ο Αμερικανός υποστηρικτής της επίπεδης Γης Wilbur Glenn Voliva (1870–1942) χρησιμοποιούσε την ίδια περίπου διαίσθηση: αν η Γη κινείται τόσο γρήγορα, γιατί κάποιος που πηδά στον αέρα δεν προσγειώνεται εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά;
Η απάντηση βρίσκεται στην αδράνεια: πριν πηδήξει, ο άνθρωπος κινείται ήδη μαζί με τη Γη και διατηρεί ουσιαστικά αυτή την οριζόντια ταχύτητα όσο βρίσκεται στον αέρα.
Το ενδιαφέρον λοιπόν του παλιού αυτού φυλλαδίου είναι κυρίως ιστορικό. Δείχνει πόσο πειστικό μπορεί να φαίνεται ένα επιχείρημα όταν στηρίζεται αποκλειστικά στην καθημερινή διαίσθηση — και πόσο εύκολα αυτή η διαίσθηση μπορεί να μας παραπλανήσει όταν εφαρμόζεται στη Φυσική.
Πρωτογενής πηγή: William Carpenter, One Hundred Proofs that the Earth Is Not a Globe — Library of Congress
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου