Την άνοιξη του 1956, οι νεαροί θεωρητικοί φυσικοί Chen Ning Yang και Tsung-Dao Lee προσπαθούσαν να καταλάβουν ένα από τα μεγάλα αινίγματα της Φυσικής των στοιχειωδών σωματιδίων.
Μια μέρα, καθώς συζητούσαν και αναζητούσαν χώρο στάθμευσης κοντά στο Columbia University, σταμάτησαν μπροστά σε ένα κινέζικο εστιατόριο κοντά στη διασταύρωση της Broadway με την 125η Οδό. Ήταν ακόμη κλειστό και έτσι κάθισαν στο γειτονικό White Rose Café.
Εκεί, συνεχίζοντας τη συζήτησή τους, εμφανίστηκε η κρίσιμη ιδέα: τι θα συνέβαινε αν η φύση δεν διατηρούσε πάντοτε τη συμμετρία δεξιάς–αριστερής κατεύθυνσης στις ασθενείς αλληλεπιδράσεις;
Η έρευνά τους έδειξε ότι στις ασθενείς αλληλεπιδράσεις δεν υπήρχαν επαρκή πειραματικά στοιχεία που να επιβεβαιώνουν αυτή την υπόθεση. Πρότειναν λοιπόν συγκεκριμένα πειράματα. Η πειραματική επιβεβαίωση ήρθε λίγο αργότερα και η αντίληψή μας για τις θεμελιώδεις συμμετρίες της φύσης άλλαξε.
Το 1957, μόλις έναν χρόνο αργότερα, οι Yang και Lee μοιράστηκαν το Βραβείο Nobel Φυσικής για την έρευνά τους στους νόμους της parity.
Και εδώ η ιστορία αποκτά μια απολαυστική λεπτομέρεια. Σύμφωνα με ένα ανέκδοτο που καταγράφεται σε μεταγενέστερες πηγές, μετά την ανακοίνωση του Nobel εμφανίστηκε στη βιτρίνα του κινέζικου εστιατορίου μια πινακίδα:
«Φάτε εδώ, κερδίστε Βραβείο Nobel».
Δεν γνωρίζουμε με βεβαιότητα αν η περίφημη πινακίδα εμφανίστηκε ακριβώς έτσι· η ιστορία έχει περάσει στη βιβλιογραφία ως ανέκδοτο. Η συνάντηση όμως των Yang και Lee στην 125η Οδό και η καθοριστική συζήτησή τους εκεί είναι καλά τεκμηριωμένες.
Πηγές: The New Yorker – A Question of Parity · Physical Review – Lee & Yang (1956) · Nobel Prize 1957
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου