Γρίφοι

🚪 Το πρόβλημα Monty Hall με 100 πόρτες — Γιατί πρέπει να αλλάξετε επιλογή

Το πρόβλημα Monty Hall με 100 πόρτες, όπου μία αρχική επιλογή παραμένει κλειστή και σχεδόν όλες οι άλλες ανοίγουν, αφήνοντας μία ακόμη κλειστή πόρτα.

Φανταστείτε ένα τηλεπαιχνίδι με 100 πόρτες. Πίσω από μία βρίσκεται ένα αυτοκίνητο και πίσω από τις άλλες 99 υπάρχουν κατσίκες.

Διαλέγετε μία πόρτα. Η πιθανότητα να έχετε πετύχει το αυτοκίνητο είναι μόλις

\[ \frac1{100}. \]

Ο παρουσιαστής, που γνωρίζει πού βρίσκεται το αυτοκίνητο, ανοίγει τότε 98 από τις υπόλοιπες πόρτες, όλες με κατσίκες.

Μένουν κλειστές μόνο δύο πόρτες: η δική σας και μία ακόμη.

Μένουμε στην αρχική επιλογή ή αλλάζουμε;

🤔 Γιατί φαίνεται σαν 50–50;

Αφού έχουν μείνει μόνο δύο κλειστές πόρτες, είναι πολύ φυσικό να σκεφτεί κάποιος:

\[ \frac12 \quad \text{και} \quad \frac12. \]

Αυτό όμως είναι το λάθος.

Η αρχική σας πόρτα δεν απέκτησε ξαφνικά μεγαλύτερη πιθανότητα επειδή ο παρουσιαστής άνοιξε άλλες πόρτες. Από την αρχή είχε πιθανότητα

\[ \frac1{100}. \]

και αυτή η πιθανότητα παραμένει ίδια.

🎯 Πού πήγε το υπόλοιπο 99%;

Στην αρχή, η πιθανότητα το αυτοκίνητο να βρίσκεται σε κάποια από τις 99 πόρτες που δεν επιλέξατε ήταν

\[ \frac{99}{100}. \]

Ο παρουσιαστής όμως γνωρίζει πού είναι το αυτοκίνητο και ανοίγει μόνο πόρτες με κατσίκες. Έτσι, όλη αυτή η πιθανότητα συγκεντρώνεται στη μία πόρτα που αφήνει κλειστή.

Αν μείνετε: πιθανότητα νίκης \(1\%\).
Αν αλλάξετε: πιθανότητα νίκης \(99\%\).

🚪 Και με 3 πόρτες;

Το κλασικό πρόβλημα Monty Hall έχει μόνο τρεις πόρτες.

Εκεί:

\[ P(\text{νίκη αν μείνω})=\frac13, \]

ενώ

\[ P(\text{νίκη αν αλλάξω})=\frac23. \]

Με τρεις πόρτες η διαφορά δεν φαίνεται τόσο έντονα. Με 100 πόρτες όμως γίνεται σχεδόν αδύνατο να αγνοηθεί.

💡 Η βασική ιδέα

Η πληροφορία που δίνει ο παρουσιαστής δεν είναι τυχαία. Ξέρει πού βρίσκεται το αυτοκίνητο και ανοίγει σκόπιμα μόνο πόρτες που χάνουν. Αυτό ακριβώς είναι που αλλάζει την κατάσταση.

📰 Το παράδοξο που προκάλεσε θύελλα

Το 1990 η Marilyn vos Savant δημοσίευσε τη σωστή λύση του προβλήματος στο περιοδικό Parade. Η απάντησή της προκάλεσε χιλιάδες επιστολές διαμαρτυρίας, πολλές από ανθρώπους με διδακτορικά, οι οποίοι υποστήριζαν ότι η πιθανότητα ήταν 50–50. Το άρθρο αναφέρει περίπου 10.000 επιστολές, με περίπου 1.000 υπογεγραμμένες από κατόχους PhD. :chatgpt-content-reference{index="1"}

Κι όμως, η αλλαγή πόρτας ήταν πράγματι η σωστή στρατηγική.

🧠 Γιατί μας ξεγελά τόσο εύκολα;

Το πρόβλημα Monty Hall δεν είναι δύσκολο επειδή οι πράξεις είναι δύσκολες. Είναι δύσκολο επειδή η διαίσθησή μας τείνει να αγνοεί τον τρόπο με τον οποίο αποκτήθηκε η πληροφορία.

Δεν μετρά μόνο πόσες επιλογές απέμειναν.
Μετρά και ο τρόπος με τον οποίο αποκλείστηκαν οι υπόλοιπες.
📚
Έρχεται το πολλαπλό βιβλίο ΝΕΟ — βρες όλες τις επιλογές εδώΠολλαπλό βιβλίο ΝΕΟ — 437 βιβλία σε PDF
PDF & Ψηφιακά Μαθησιακά Αντικείμενα — χωρίς εγγραφή • Portify
📚 437 βιβλία🎬 22.000+ Ψηφιακά Μαθησιακά Αντικείμενα
Δες τα βιβλία →

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου