Άρρητοι αριθμοί

📐 Η Τετραγωνική Ρίζα του 3: Από το Ισόπλευρο Τρίγωνο στον Κύβο

Εντυπωσιακή γεωμετρική κατασκευή ισόπλευρου τριγώνου από τρεις ίσες μεταλλικές δοκούς αλουμινίου, σε σύγχρονο υπαίθριο κήπο μαθηματικών. Μια λεπτή λευκή κατακόρυφη ράβδος ενώνει την επάνω κορυφή με το ακριβές μέσο της οριζόντιας βάσης, σχηματίζοντας δύο ίσα ορθογώνια τρίγωνα. Το ισόπλευρο τρίγωνο έχει πλευρά 2 μονάδες και ύψος \(\sqrt{3}\) μονάδες, αναδεικνύοντας τη γεωμετρική προέλευση του άρρητου αριθμού. Στο βάθος απλώνονται καταπράσινοι λόφοι, ανθισμένα λιβάδια και μακρινές χιονισμένες βουνοκορφές κάτω από φωτεινό γαλάζιο ουρανό. Επάνω αριστερά εμφανίζεται ο τίτλος «THE BEAUTY OF √3» και κάτω δεξιά το λογότυπο eisatopon.gr.

Ο αριθμός \(\sqrt3\) είναι η θετική τετραγωνική ρίζα του 3:

\[ \boxed{\sqrt3=1{,}732050807568877\ldots} \]

Είναι άρρητος αριθμός και η εμφάνισή του σε απλές γεωμετρικές κατασκευές είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακή.

Το ύψος του ισόπλευρου τριγώνου

Θεωρούμε ένα ισόπλευρο τρίγωνο πλευράς 2. Το ύψος του διχοτομεί τη βάση και σχηματίζει δύο ορθογώνια τρίγωνα με υποτείνουσα 2 και μία κάθετη πλευρά 1.

Από το Πυθαγόρειο Θεώρημα:

\[ h^2+1^2=2^2 \] \[ \boxed{h=\sqrt3} \]
Ισόπλευρο τρίγωνο πλευράς 2, με το ύψος του να χωρίζει τη βάση σε δύο τμήματα μήκους 1. Το ύψος έχει μήκος τετραγωνική ρίζα του 3 και σχηματίζει δύο ορθογώνια τρίγωνα 30, 60 και 90 μοιρών.
Σχήμα. Το ύψος ενός ισόπλευρου τριγώνου πλευράς 2 είναι ίσο με \(\sqrt3\).

Από την ίδια κατασκευή προκύπτουν οι γνωστές τριγωνομετρικές σχέσεις:

\[ \boxed{ \sin60^\circ=\cos30^\circ=\frac{\sqrt3}{2} } \] \[ \boxed{ \tan60^\circ=\sqrt3 } \]

Η √3 στον κύβο και στο κανονικό εξάγωνο

Στον μοναδιαίο κύβο, δηλαδή σε έναν κύβο ακμής 1, η μεγάλη διαγώνιος ενώνει δύο απέναντι κορυφές.

Εφαρμόζοντας το Πυθαγόρειο Θεώρημα στον τρισδιάστατο χώρο, βρίσκουμε:

\[ \boxed{ d=\sqrt{1^2+1^2+1^2}=\sqrt3 } \]

Επίσης, σε ένα κανονικό εξάγωνο πλευράς 1, η απόσταση δύο απέναντι παράλληλων πλευρών είναι \(\sqrt3\), καθώς το απόστημα του εξαγώνου ισούται με \(\frac{\sqrt3}{2}\).

Ο Αρχιμήδης και η εκπληκτική προσέγγιση

Πολύ πριν από τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, ο Αρχιμήδης χρησιμοποίησε τα ακόλουθα ρητά φράγματα:

\[ \boxed{ \frac{265}{153} < \sqrt3 < \frac{1351}{780} } \]

Πρόκειται για αξιοσημείωτη ακρίβεια με τη χρήση μόνο κλασμάτων.

Η \(\sqrt3\) συνδέεται επίσης με τον Θεόδωρο τον Κυρηναίο, τον οποίο ο Πλάτων παρουσιάζει στον Θεαίτητο να εξετάζει την ασυμμετρία τετραγωνικών ριζών, μεταξύ των οποίων και της ρίζας του 3.

Έτσι, ένας αριθμός που εμφανίζεται στο ύψος ενός απλού ισόπλευρου τριγώνου συνδέει τη Γεωμετρία του επιπέδου, τη Στερεομετρία, την Τριγωνομετρία και την ιστορία των Μαθηματικών.

Πηγές:
Τετραγωνική ρίζα του 3 – Βικιπαίδεια .
Πλάτων, Θεαίτητος, 147d–148b.
Wilbur R. Knorr, «Archimedes and the Measurement of the Circle: A New Interpretation», Archive for History of Exact Sciences, 1976.

📚
Έρχεται το πολλαπλό βιβλίο ΝΕΟ — βρες όλες τις επιλογές εδώΠολλαπλό βιβλίο ΝΕΟ — 437 βιβλία σε PDF
PDF & Ψηφιακά Μαθησιακά Αντικείμενα — χωρίς εγγραφή • Portify
📚 437 βιβλία🎬 22.000+ Ψηφιακά Μαθησιακά Αντικείμενα
Δες τα βιβλία →

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου