Μια τρύπα είναι, με μια πρώτη ματιά, απλώς ένα κενό μέσα σε μια ουσία που την περιβάλλει. Είναι, όμως, «πράγμα» καθαυτό; Ο φιλόσοφος Roberto Casati, συν-συγγραφέας του βιβλίου Holes and Other Superficialities, θέτει το ερώτημα ρητά: ρωτήστε οποιονδήποτε τι είναι οι τρύπες —οι πραγματικές, καθημερινές τρύπες, όχι οι αφηρημένες τρύπες της γεωμετρίας— και σχεδόν σίγουρα θα καταλήξει να περιγράφει απουσίες, ανυπαρξίες, «πράγματα που δεν είναι εκεί».
Υπάρχουν όμως τέτοια «πράγματα»; Το ερώτημα, όσο κι αν ακούγεται σχολαστικό, απασχολεί σοβαρά τη σύγχρονη μεταφυσική.
🦵 Ένα ανέκδοτο ξύλινου ποδιού
Ο John Timbs, στο βιβλίο του A Century of Anecdote (1873), διηγείται μια ιστορία που αγγίζει το ίδιο ερώτημα, με χιούμορ αντί για φιλοσοφία: ένας κύριος, μια Κυριακή πρωί, παρατήρησε μια νεαρή υπηρέτρια να κοιτάζει επίμονα εδώ κι εκεί στον δρόμο προς την εκκλησία, σαν να είχε χάσει κάτι.
«Τι ψάχνεις, κορίτσι μου;» τη ρώτησε.
Εκείνη απάντησε, σοβαρή: «Κύριε, κοιτάζω να δω αν ο αφέντης μου πήγε στην εκκλησία».
Ο αφέντης της είχε ξύλινο πόδι — και το κορίτσι έψαχνε, στη σκόνη του δρόμου, την τρύπα που άφηνε το ξύλινο πόδι σε κάθε του βήμα.
🔢 Πρώτοι αριθμοί γεμάτοι τρύπες
Στη θεωρία αριθμών, υπάρχει μια παιχνιδιάρικη έννοια που παίζει με την ίδια ιδέα, αλλά τυπογραφικά: ένας «holey prime» («τρύπιος πρώτος») είναι πρώτος αριθμός γραμμένος αποκλειστικά με τα ψηφία 0, 4, 6, 8 και 9 — τα μοναδικά ψηφία των οποίων το γραπτό σύμβολο περιέχει κυριολεκτικά μία ή περισσότερες «τρύπες».
Επαληθεύσαμε προγραμματιστικά ότι τέτοιοι πρώτοι υπάρχουν πράγματι, με τους μικρότερους να είναι οι 89, 409, 449, 499, 809, και ούτω καθεξής. Έχει αναφερθεί πως ο μεγαλύτερος γνωστός τέτοιος πρώτος είναι ένα 4 ακολουθούμενο από 16.131 εννιάρια — δεν καταφέραμε, ωστόσο, να επιβεβαιώσουμε ανεξάρτητα αυτό το συγκεκριμένο ρεκόρ.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου